10. Sınıf Tarih · 1. Ünite
1. Ünite Deneme Sınavı: Türkistan’dan Türkiye’ye (1040-1299)
20 çoktan seçmeli soru · 5 konu · cevaplar ve çözümler sınavı bitirince
Sınavdaki konular
- Selçuklu Savaşları: Dandanakan’dan Miryokefalon’a (4 soru)
- Haçlı Seferleri ve Türk-Moğol Mücadeleleri (4 soru)
- Türk Devlet ve Ordu Teşkilatında Değişim ve Süreklilik (4 soru)
- Türklerde Sosyoekonomik Hayat, Yerleşme ve Şehirleşme (4 soru)
- Türk-İslam Medeniyeti ve Anadolu’nun Türkleşmesi (4 soru)
Deneme sınavı nasıl işler?
- Ünitenin her konusundan soru gelir; sorular konulara eşit dağılır.
- Cevaplar ve çözümler sınav sırasında görünmez; "Sınavı bitir" deyince hepsi birlikte açılır.
- Doğru sayına göre geri bildirim alırsın; yanlış yaptığın konulara tek tıkla dönersin.
- En iyi sonucunu geçen her doğru için 3 XP, %90'a ulaşınca 25 XP bonus ve deneme rozetleri kazanırsın.
- Sınavı sıfırlayıp yeni sorularla yeniden çözebilirsin; sıfırlamazsan sonuçların işaretli kalır.
Örnek sorular
Soru 1
Aşağıdaki sadeleştirilmiş anlatımı oku:
"Ağır zırhlı birlikler ve fillerle gelen sultan, çölde su sıkıntısı çekti. Hafif atlılar ordusunu sürekli okla rahatsız etti, sonra geri çekilip yeniden saldırdı. Sultan yenilince doğudaki topraklarından vazgeçip Hindistan yönüne çekildi. Kazanan beyler bölgede hükümdarlıklarını ilan ettiler."
Bu anlatım hangi savaşa aittir?
- Pasinler Savaşı
- Malazgirt Meydan Muharebesi
- Miryokefalon Savaşı
- Dandanakan Savaşı
- Kösedağ Savaşı
Doğru cevap: D
Çözüm
1. "Hindistan yönüne çekilme" Gazneli ordusuna işaret eder; Gazneliler Hindistan'a yöneldi.
2. "Hafif atlıların vur-kaç taktiği" ve "çölde su sıkıntısı" Dandanakan'ın özellikleridir.
3. "Kazanan beylerin bölgede hükümdarlık ilan etmesi" Horasan'ın Selçuklulara geçişini anlatır.
Bu özelliklerin tümü Dandanakan (1040) Savaşı'nı gösterir. Malazgirt ve Pasinler Bizans'a karşıdır; Bizans'ın Hindistan'la ilgisi yoktur. Kösedağ ise Moğollara karşı, 1243'te yapılmıştır.
Soru 2
İslamiyet öncesi Türk devletlerinde hükümdar unvanı olarak "kağan" ve "han" kullanılırken, Gazneli ve Selçuklu hükümdarlarının "sultan" unvanını benimsemesi aşağıdakilerden hangisinin sonucudur?
- Türklerin göçebe yaşama dönmesinin
- Türklerin İslamiyet'i kabul edip İslam dünyasının siyasi gelenekleriyle bütünleşmesinin
- Türk devletlerinde veraset sisteminin tamamen değişmesinin
- Hükümdarın yetkilerinin sınırlandırılmasının
- Orduda gulam sisteminin kaldırılmasının
Doğru cevap: B
Çözüm
1. Kağan ve han Türk geleneğine ait unvanlardır; sultan ise İslam dünyasında kullanılan bir unvandır.
2. Sultan unvanını ilk kullanan hükümdar Gazneli Mahmud'dur; Selçuklular bunu yaygınlaştırdı.
3. Unvan değişimi, Türklerin İslamiyet'i kabul ederek İslam dünyasının siyasi gelenekleriyle bütünleşmesinin doğal sonucudur.
Göçebe yaşama dönüş, veraset sisteminin tamamen değişmesi ya da gulam sisteminin kaldırılması gerçekleşmemiştir; veraset ve gulam ordusu bu dönemde sürmüştür.
Sınavın tamamı Tarih dersini derslerine ekleyince açılır.