9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı · 1. Ünite

1. Ünite Deneme Sınavı: Sözün İnceliği

20 çoktan seçmeli soru · 7 konu · cevaplar ve çözümler sınavı bitirince

Sınavdaki konular

1. Edebiyat, Güzel Sanatlar ve Edebî Dil (3 soru)
2. Şiirde İmge, Sembol ve Çağrışım (3 soru)
3. Deneme (3 soru)
4. Mülakat: Bir Sanatçıyla Söyleşiyi Dinleme/İzleme (3 soru)
5. Türkçenin Ses Bilgisi: Sesler ve Ses Uyumları (3 soru)
6. Şiirden Betimleyici Paragrafa (3 soru)
7. Altı Şapkalı Düşünme ile İkna Edici Konuşma (2 soru)

Deneme sınavı nasıl işler?

• Ünitenin her konusundan soru gelir; sorular konulara eşit dağılır.
• Cevaplar ve çözümler sınav sırasında görünmez; "Sınavı bitir" deyince hepsi birlikte açılır.
• Doğru sayına göre geri bildirim alırsın; yanlış yaptığın konulara tek tıkla dönersin.
• En iyi sonucunu geçen her doğru için 3 XP, %90'a ulaşınca 25 XP bonus ve deneme rozetleri kazanırsın.
• Sınavı sıfırlayıp yeni sorularla yeniden çözebilirsin; sıfırlamazsan sonuçların işaretli kalır.

Örnek sorular

Soru 1

Aşağıdaki cümlelerden hangisinde edebî dilin özellikleri (imge, çağrışım) belirgindir?

1. Sabah ezanıyla birlikte sokağın uykusu dağıldı, kaldırımlar gözlerini araladı.
2. Yarın saat sekizde okul bahçesinde buluşalım.
3. Kütüphane hafta içi 09.00 ile 18.00 arasında açıktır.
4. Ödev teslim tarihi bir hafta uzatıldı.
5. Bu kitabın yazarı İstanbul'da doğmuştur.

Doğru cevap: A

Çözüm

1. B, C, D ve E seçeneklerinde sözcükler gerçek anlamlarında kullanılmış; amaç yalnızca bilgi vermek ve haberleşmektir (günlük dil).
2. A seçeneğinde sokağın "uykusu dağılır", kaldırımlar "gözlerini açar"; yani cansız varlıklar canlı gibi düşünülmüş ve sabah bir imgeyle canlandırılmıştır.
3. Bu yan anlamlı, çağrışımlı söyleyiş edebî dilin belirtisidir.
Doğru cevap A'dır. Diğer seçenekler tek anlamlı, doğrulanabilir ifadelerdir.

Soru 2

Bir şair söyleşisinden alınan cümleler şunlardır:
I. İlk şiir kitabım yirmi beş yaşında çıktı.
II. Kitap, bir yıl içinde dört baskı yaptı.
III. Bence şiir, dilin en çıplak hâlidir.
IV. Kitabı İstanbul'daki bir yayınevi çıkardı.
Bu cümlelerden hangileri nesnel ifadedir?

1. Yalnızca III
2. I ve III
3. II ve III
4. I, II ve III
5. I, II ve IV

Doğru cevap: E

Çözüm

1. Nesnel ifade doğrulanabilir bilgi verir. I (yaş), II (baskı sayısı) ve IV (yayınevi) kayıtlardan kontrol edilebilir.
2. III. cümle "bence" ile başlar ve "dilin en çıplak hâli" bir değerlendirmedir; kişiden kişiye değişir, yani öznel bir ifadedir.
3. Nesnel olanlar I, II ve IV'tür. Doğru cevap E seçeneğidir.
I'in kişisel bir bilgi olması onu öznel yapmaz: kişisel olmak ile öznel olmak farklı şeylerdir. Öznellik bir yorum ya da değer yargısı içerdiğinde başlar.

Sınavın tamamı Türk Dili ve Edebiyatı dersini derslerine ekleyince açılır.

9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı: tüm konular ve deneme sınavları